Czym jest dławica kablowa i do czego służy
Dławica kablowa to element uszczelniający, który mocuje kabel w miejscu jego wprowadzenia do obudowy elektrycznej lub rozdzielnicy. Jej głównym zadaniem jest zapewnienie szczelności i ochrony mechanicznej kabla. Bez tego elementu instalacja może być narażona na uszkodzenia mechaniczne oraz wilgoć.
Dławice wykonuje się z różnych materiałów, takich jak mosiądz, stal nierdzewna lub tworzywo sztuczne. Mosiężne modele dominują w instalacjach przemysłowych, gdzie wymagana jest wysoka wytrzymałość mechaniczna i odporność na korozję. Tworzywa sztuczne, takie jak poliamid PA6.6, stosuje się tam, gdzie liczy się lekkość i niższe koszty.
Każda dławica ma określony zakres średnic kabla, który może obsłużyć. Przykładowo, rozmiar M20 obsługuje kable o zewnętrznej średnicy od 6 do 12 mm. Dobór odpowiedniego rozmiaru ma kluczowe znaczenie dla poprawnego działania uszczelnienia i zachowania klasy szczelności IP.
Jak dobrać właściwy rozmiar dławicy do kabla
Pierwszym krokiem jest zmierzenie zewnętrznej średnicy kabla przed zakupem. Producenci podają w kartach katalogowych zakres średnic obsługiwanych przez dany model. Warto mieć pod ręką suwmiarkę, ponieważ różnice rzędu 1–2 mm mogą wpłynąć na szczelność połączenia.
Rozmiary dławic są znormalizowane i oznaczane według gwintu metrycznego lub PG. Gwint metryczny M16 jest jednym z najpopularniejszych w instalacjach budynkowych i przemysłowych. Gwint PG, choć starszy, wciąż występuje w wielu urządzeniach legacy, dlatego warto znać oba systemy.
Kolejnym czynnikiem jest wymagana klasa szczelności obudowy, do której montowana jest dławica kablowa. Klasa IP68 oznacza odporność na ciągłe zanurzenie, a IP54 chroni przed zachlapaniem. Odpowiedni dobór elementu gwarantuje utrzymanie parametrów szczelności całej obudowy.
Dławiki kablowe EMC w instalacjach z zakłóceniami elektromagnetycznymi
Instalacje z częstotliwościowymi przetwornicami napędowymi, zasilaczami impulsowymi lub sterownikami PLC wymagają szczególnej ochrony przed zakłóceniami elektromagnetycznymi. Właśnie w takich miejscach stosuje się dławiki kablowe emc. Zapewniają one elektryczny kontakt 360° między ekranem kabla a obudową, skutecznie odprowadzając zakłócenia do masy.
Metalowe dławiki kablowe emc (onninen.pl/produkt/TRYTYT-Metalowe-dlawice-kablowe-do-kabli-ekranowanych-MMG-20-EMC-1szt-MMG-20EMC,168665) wykonane są z mosiądzu niklowanego, co zapewnia doskonałą przewodność elektryczną. Model MMG-20 EMC obsługuje kable ekranowane o średnicy zewnętrznej od 13 do 18 mm. Jego montaż nie wymaga dodatkowych narzędzi poza kluczem płaskim.
Stosowanie standardowych dławic w instalacjach wymagających ochrony EMC prowadzi do problemów z zakłóceniami i może powodować błędy sterowników. Niezachowanie ciągłości ekranowania kabla na odcinku wprowadzenia do obudowy to jeden z najczęstszych błędów instalatorów. Dlatego warto od początku planować instalację z uwzględnieniem właściwego typu elementów uszczelniających.
Montaż dławic kablowych krok po kroku
Prawidłowy montaż zaczyna się od przygotowania otworu w obudowie. Otwór musi być wykonany zgodnie z wymiarem podanym przez producenta, na przykład M20 wymaga otworu o średnicy 20,5 mm. Zbyt duży otwór uniemożliwia uzyskanie właściwego momentu dokręcania i może naruszyć szczelność.
Kolejność montażu metalowej dławicy jest następująca:
- Nakręć nakrętkę kontrującą na korpus dławicy od zewnątrz obudowy.
- Przełóż kabel przez otwór i dławicę.
- Dokręć nakrętkę kontrującą od wewnątrz momentem 3–5 Nm.
- Zaciśnij wkład uszczelniający, dokręcając nakrętkę zaciskową po zewnętrznej stronie obudowy.
- Sprawdź, czy kabel nie obraca się i nie wysuwa po pociągnięciu siłą ok. 50 N.
Dławica kablowa (onninen.pl/produkty/Elektrotechnika/Rozdzielnice-i-obudowy/Wyposazenie-i-akcesoria/Dlawice-metalowe) powinna być dokręcona z właściwym momentem, aby nie uszkodzić gwintu ani wkładu gumowego. Zbyt mocne dokręcenie może odkształcić uszczelkę i zmniejszyć jej skuteczność. Zbyt słabe natomiast nie zapewni wymaganej klasy szczelności IP.
Najczęstsze błędy przy wyborze i stosowaniu dławic
Jednym z najczęstszych problemów jest stosowanie dławic z tworzyw sztucznych w środowiskach, gdzie temperatura przekracza 90°C. Poliamid PA6.6 traci właściwości mechaniczne przy długotrwałej ekspozycji na wysoką temperaturę. W takich warunkach należy sięgać po modele mosiężne lub ze stali nierdzewnej.
Innym błędem jest ignorowanie wymogu odporności chemicznej. W halach przemysłowych, gdzie stosuje się kwasy lub zasady, standardowe uszczelki z gumy EPDM mogą ulec degradacji już po kilku miesiącach. Producenci oferują wersje z uszczelkami z silikonu lub neoprenu, odpornymi na szersze spektrum substancji chemicznych.
Warto też zwrócić uwagę na kilka kwestii przy zakupie dławic:
- Sprawdź, czy producent podaje certyfikat szczelności IP dla konkretnego modelu.
- Upewnij się, że zakres średnic kabla pokrywa się z rzeczywistą średnicą przewodu z uwzględnieniem tolerancji.
- Zwróć uwagę na materiał korpusu i uszczelki w kontekście warunków środowiskowych instalacji.
Stosowanie oryginalnych elementów od sprawdzonych producentów zmniejsza ryzyko reklamacji i awarii instalacji. Na rynku dostępne są dławice w cenach od kilkudziesięciu groszy do kilkudziesięciu złotych za sztukę. Wybór tańszych zamienników bez certyfikatów może prowadzić do kosztownych napraw oraz utraty gwarancji na obudowę.
